
Badania BMPTrawy, zielonki i rośliny pastewne
Siano łąkowe — BMP: 16 badań, średnia ważona 279 m³ CH₄/t s.m.o.
Siano łąkowe to suszona trawa o wysokiej zawartości suchej masy i włókna, rozważana jako substrat o stabilnych właściwościach. Zestawienie opiera się na kilku pracach.
Fot. John H Darch / Wikimedia Commons, licencja CC BY-SA 2.0, plik źródłowy; zmiany: kadrowanie
- Średnia ważona
- 279m³ CH₄/t s.m.o.
- Zakres
- 180–380m³ CH₄/t s.m.o.
- Rekordy
- 16badań
- Publikacje
- 7źródeł
- Temperatury
- 35 °C, 36 °C, 37 °C, 38 °Ctestu
Metan w biogazie
Średnia zawartość metanu · ≈ 5,3 kWh/m³ biogazu
pomiar średnia z 1 badania BMP; w teście okresowym udział CH₄ bywa wyższy niż w instalacji.
Ocena dla biogazowni
bardzo dobry — ocena redakcji dla biogazowniWarto go przyjąć nawet za darmo lub z dopłatą dla oddającego
Potencjał na tonę masy świeżej bardzo wysoki (213 m³ CH₄/t); bez szczególnych zagrożeń dla stabilności. Koszty obsługi: włókna, kożuch.
Dlaczego? Czynniki oceny
Potencjał na tonę +3
- +3potencjał 213 m³ CH₄/t masy świeżej (BMP 279 × s.m. 82,4 % × s.m.o. 92,5 %)
Stabilność procesu 0
- 0brak czynników
Obsługa i koszty −0,5
- −0,5włókna, kożuch — rozdrabnianie i intensywne mieszanie
Suma punktów: 2,5 · progi: ≥ 2,5 bardzo dobry, ≥ 1 dobry, poniżej — neutralny; negatywny przy skumulowanym ryzyku procesu.
Dodaj do kalkulatora kofermentacji Dane CSV
Krzywe BMP z 16 badań
Średnia ważona Pojedyncze rekordy
Linie przerywane to przebieg modelowy (kinetyka I rzędu, B(t) = B₀·(1 − e−kt)); z publikacji pochodzi punkt końcowy. Wszystkie krzywe są modelowe.
Skumulowana produkcja metanu w czasie testu [m³ CH₄/t s.m.o.]. Gruba linia to średnia ważona wszystkich rekordów (279); kropki oznaczają wartości końcowe podane w publikacjach. Wskaż wykres, aby odczytać wartości; kliknij pozycję legendy, aby ukryć lub pokazać rekord.
Pokaż pozostałe rekordy w legendzie (4)
Rekordy i źródła
Pobierz CSV| Źródło | BMP m³ CH₄/t s.m.o. | CH₄ w biogazie % obj., pomiar | Temperatura | Próbka | Krzywa |
|---|---|---|---|---|---|
| Lehtomaki (2005) · 1 | 180 | — | 35 °C · mezofilowy | siano tymotkowo-kostrzewowe (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) | punkt końcowy (krzywa modelowa) |
| Lehtomaki (2005) · 2 | 230 | — | 35 °C · mezofilowy | siano tymotkowo-kostrzewowe (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) | punkt końcowy (krzywa modelowa) |
| Lehtomaki (2006) · 1 | 370 | — | 35 °C · mezofilowy | siano tymotkowo-kostrzewowe (oryg.: „Grass hay 67.5% timothy 22.5% meadow fescue 10% Red clover”) | punkt końcowy (krzywa modelowa) |
| Lehtomaki (2006) · 2 | 380 | — | 35 °C · mezofilowy | siano tymotkowo-kostrzewowe (oryg.: „Grass hay 67.5% timothy 22.5% meadow fescue 10% Red clover”) | punkt końcowy (krzywa modelowa) |
| Lehtomaki (2004) | 230 | — | 35 °C · mezofilowy | siano tymotkowo-kostrzewowe (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) | punkt końcowy (krzywa modelowa) |
| Kaiser (2007) · 1 | 188 | — | 37 °C · mezofilowy | (oryg.: „grass hay”) | punkt końcowy (krzywa modelowa) |
| Kaiser (2007) · 2 | 191 | — | 37 °C · mezofilowy | (oryg.: „grass hay”) | punkt końcowy (krzywa modelowa) |
| Kaiser (2007) · 3 | 198 | — | 37 °C · mezofilowy | (oryg.: „grass hay”) | punkt końcowy (krzywa modelowa) |
| Kaiser (2007) · 4 | 219 | — | 37 °C · mezofilowy | (oryg.: „grass hay”) | punkt końcowy (krzywa modelowa) |
| Kaiser (2007) · 5 | 230 | — | 37 °C · mezofilowy | (oryg.: „grass hay”) | punkt końcowy (krzywa modelowa) |
| Kaiser (2007) · 6 | 268 | — | 37 °C · mezofilowy | (oryg.: „grass hay”) | punkt końcowy (krzywa modelowa) |
| Lallement i in. (2023) DOI | 289 | — | 38 °C · mezofilowy | siano łąkowe (oryg.: „hay meadow”) | punkt końcowy (krzywa modelowa) |
| Luna-delRisco i in. (2011) · 1 | 253 | — | 36 °C · mezofilowy | (oryg.: „hay”) · obróbka: rozdrobnienie/przygotowanie próbki (MY-D: obróbka fizyczna) | punkt końcowy (krzywa modelowa) |
| Luna-delRisco i in. (2011) · 2 | 286 | — | 36 °C · mezofilowy | (oryg.: „hay”) · obróbka: rozdrobnienie/przygotowanie próbki (MY-D: obróbka fizyczna) | punkt końcowy (krzywa modelowa) |
| Luna-delRisco i in. (2011) · 3 | 319 | — | 36 °C · mezofilowy | (oryg.: „hay”) · obróbka: rozdrobnienie/przygotowanie próbki (MY-D: obróbka fizyczna) | punkt końcowy (krzywa modelowa) |
| Dubrovskis i in. (2018) DOI | 355 | 53,3 % | 38 °C · mezofilowy | pellet z siana traw (wynik na g s.m.o.) (oryg.: „Grass hay pellets”) | punkt końcowy (krzywa modelowa) |
| Średnia ważona | 279 | 53,3 % | średnia arytmetyczna 262, SD 66 | ||
Typowy skład
- Sucha masa (s.m.)
- 82,4% (zakres 20,2–91,3)
- Sucha masa organiczna (s.m.o.)
- 92,5 % s.m. (zakres 91,4–94,2)
- Azot
- 2,6 % s.m.
- Stosunek C/N
- 26
Mediana i zakres oznaczeń podanych w publikacjach źródłowych rekordów BMP tego substratu (źródło odczytu: CROPGEN D4, MY-D); sucha masa: 13 oznaczeń, sucha masa organiczna: 8 oznaczeń. Zakres s.m. obejmuje próbki świeże oraz podsuszone/suszone przed testem – dla materiału świeżego właściwa jest dolna część zakresu, najlepiej pomiar własny. C/N obliczono jako iloraz zawartości C i N (% s.m.) z tego samego źródła.
Źródła: Lehtomaki (2005); Lehtomaki (2006); Lehtomaki (2004); Kaiser (2007); Lallement i in. (2023); Luna-delRisco i in. (2011).
Skład surowca zmienia się między partiami — do obliczeń instalacji użyj analizy własnej próbki. Wartości typowe kalkulator wstawia automatycznie.
Właściwości procesowe
Zalety
- Potencjał metanowy w bazie: średnia ważona 279 m³ CH₄/t s.m.o. (mediana 242; zakres 180–380; 16 rekordów z 7 źródeł).
Wady i ryzyka
- Skład chemiczny siana silnie wpływa na strawność (Kaiser 2007) — siano późno koszone ma niższą wartość.
Kofermentacja — z czym łączyć, na co uważać
- dobrze łączyć
grupa: Odchody zwierzęce (gnojowica, obornik, pomiot)
Współfermentacja z odchodami (gnojowica/obornik) to standardowy układ dla biomasy roślinnej: dostarczają zasadowości i mikroflory.[1][2]
Dawkowanie
Brak źródłowych limitów dawki; dla granulatu siana opisano dozowanie w Dubrovskis 2018.
Wymagania praktyczne
- Rozdrabniać: rozdrobnienie zwiększa powierzchnię dostępną dla rozkładu i przyspiesza go, ale niekoniecznie podnosi końcowy uzysk gazu (FNR 2010, rozdz. 3 „Triturado”).
Źródła danych procesowych
- Dubrovskis, V.; Plume, I.; Straume, I. (2018) Investigations of biogas production potential from grass hay pellets. Engineering for Rural Development
- Weiland, P. (2010) Biogas production: current state and perspectives. Applied Microbiology and Biotechnology
- Lehtomaki, A. Ronkainen, O.M. Rintala, J.A. (2005) Developing storage methods for optimised methane production from energy crops in northern conditions. ADSW 2005 Conference Proceedings Vol 1. 101-108
- Lehtomaki, A. Viinikainen, T.A. Rintala, J.A (2006) Screening boreal energy crops and crop residues for methane biofuel production. Submitted to Biomass and Bioenergy
- Lehtomaki, A. Viinikainen, T.A. Ronkainen, O.M. Alen, R. Rintala, J.A. (2004) Effect of pretreatments on methane production potential of energy crops and crop residues. Proceedings Anaerobic Digestion Conference 1016-1021
- Hendriks, A.T.W.M.; Zeeman, G. (2009) Pretreatments to enhance the digestibility of lignocellulosic biomass. Bioresource Technology
- Kaiser, F.L. (2007) Einfluss der stofflichen Zusammensetzung auf die Verdaulichkeit nachwachsender Rohstoffe beim anaeroben Abbau in Biogasreaktoren. Dissertation, Technische Universität München, Wissenschaftszentrum Weihenstephan
- Lallement, A.; Peyrelasse, C.; Lagnet, C.; Barakat, A.; Schraauwers, B.; Maunas, S.; Monlau, F. (2023) A Detailed Database of the Chemical Properties and Methane Potential of Biomasses Covering a Large Range of Common Agricultural Biogas Plant Feedstocks. Waste 1(1), 195–227
- Luna-delRisco, M.; Normak, A.; Orupõld, K. (2011) Biochemical methane potential of different organic wastes and energy crops from Estonia. Agronomy Research 9(1–2), 331–342
- FNR (2010). Guía sobre el Biogás – Desde la producción hasta el uso (hiszp. wydanie „Leitfaden Biogas”, GIZ 2013)
Ocenę konkretnej mieszanki z tym substratem pokaże kalkulator kofermentacji.
Czym jest i skąd się bierze
Siano łąkowe powstaje z traw (często tymotki, kostrzewy łąkowej, życicy) i innych roślin łąkowych, które po skoszeniu są suszone na polu do wilgotności umożliwiającej bezpieczne przechowywanie. Zwykle służy jako pasza zimowa. W biogazowni może pojawić się jako nadwyżka lub materiał gorszej jakości, na przykład pozyskany z pokosów zawilgoconych lub zbyt późnych. Zestawienie obejmuje rekordy z kilku prac, w tym prace nad sianem tymotkowo-kostrzewowym.
Właściwości istotne dla fermentacji
Suszenie zatrzymuje procesy biologiczne i ogranicza straty, ale część łatwo dostępnych cukrów jest tracona na polu przez oddychanie roślin, a przy deszczu następuje wypłukiwanie. Siano ma wysoką suchą masę, wysoki udział włókna (celulozy, hemiceluloz i ligniny) i niższą strawność niż młoda zielonka. Dlatego tempo rozkładu jest wolniejsze, a rozdrobnienie ma znaczenie. Materiał jest lekki i objętościowy, a w fermentorze może tworzyć kożuch. Dzięki niskiej wilgotności jest stabilny w magazynie, jeżeli jest suchy.
Jak czytać rozrzut wyników
Siano to materiał bardzo zróżnicowany. Wynik zależy od składu botanicznego (udział traw, bobowatych, ziół), fazy rozwojowej podczas koszenia, warunków suszenia i przechowywania oraz wieku siana. Zestawienie obejmuje rekordy z siana tymotkowo-kostrzewowego z różnym dodatkiem koniczyny oraz innych próbek. Dochodzą rozdrobnienie próbki, inokulum, stosunek substratu do inokulum i długość testu. Dlatego różne prace opisują nieco inny materiał pod wspólną nazwą.
W praktyce biogazowni
Siano jest rzadko używane jako regularny substrat, bo ma wartość paszową i wymaga kosztownego zbioru. Może być sensowne tam, gdzie jest to materiał zawilgocony, zepsuty lub zalegający. Przed podaniem trzeba je rozdrobnić i ocenić pod kątem pleśni oraz zanieczyszczeń. Udział w dawce ogranicza kożuch i wymagania mieszania. Najlepiej łączyć je z substratem płynnym, takim jak gnojowica. Przy planowaniu dostaw warto wykonać test BMP własnej partii. Gdy siano pochodzi od wielu dostawców, dobrze jest ustalić proste kryteria odbioru: maksymalną wilgotność, brak pleśni i zanieczyszczeń oraz informację o składzie roślinnym, co ułatwia utrzymanie stałej jakości wsadu i porównywanie wyników produkcji biogazu.
Metodyka w skrócie
BMP to ilość metanu uzyskana z suchej masy organicznej (s.m.o., ang. VS) w teście okresowym, podawana w m³ CH₄ na tonę s.m.o. (liczbowo tyle samo co NmL CH₄/g VS w publikacjach) i przeliczona na warunki normalne (0 °C, 101,325 kPa). Średnia ważona daje każdej publikacji łączną wagę 1, dzieloną po równo między jej wyniki dla danego substratu — praca z dwudziestoma odmianami nie przeważa pracy z jedną próbką. W programach międzylaboratoryjnych jednostką jest laboratorium (łączna waga 1), a w jego obrębie waga testu rośnie z liczbą butelek (powtórzeń). Wyniki po obróbce wstępnej (np. termicznej, chemicznej, enzymatycznej) pokazujemy osobno i nie wliczamy ich do średniej.
Linie ciągłe to krzywe zmierzone w testach. Gdy publikacja podaje tylko wynik końcowy, rysujemy przebieg modelowy kinetyki pierwszego rzędu, B(t) = B₀·(1 − e−kt): z publikacji pochodzi wyłącznie punkt końcowy, a kształt krzywej służy jedynie wizualizacji — nie odczytuj z niego produkcji w konkretnym dniu. Dla tego substratu przyjęto k = 0,091 d−1 (brak danych kinetycznych dla grupy – przyjęto medianę wszystkich dostępnych stałych k (93 wartości) = 0.091 d⁻¹).
Statystyki opisują rozrzut opublikowanych wyników — to zestawienie opisowe, a nie metaanaliza ani gwarancja uzysku w instalacji.
Wyniki po obróbce wstępnej (38) — poza średnią
| Źródło | BMP m³ CH₄/t s.m.o. | Obróbka | Próbka |
|---|---|---|---|
| Lehtomaki (2004) | 270 | obróbka/dodatek: Active enzyme 24h | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2004) | 270 | obróbka/dodatek: Inactive enzyme 24h | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2004) | 260 | obróbka/dodatek: Incubation at 35oC 24h | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2004) | 190 | obróbka/dodatek: Composting 7d | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2004) | 130 | obróbka/dodatek: Composting 14d | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2004) | 240 | obróbka/dodatek: Active fungi on sterilised substrate 21d | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2004) | 100 | obróbka/dodatek: Inactive fungi on sterilised substrate 21 d. | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2004) | 140 | obróbka/dodatek: Active fungi on unsterilised substrate 21 d. | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2004) | 130 | obróbka/dodatek: Inactive fungi on unsterilised substrate 21 d. | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2004) | 260 | obróbka/dodatek: Autoclaving 30 min | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2004) | 250 | obróbka/dodatek: NaOH 2% w/w 24h | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2004) | 270 | obróbka/dodatek: NaOH 2% 72h | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2004) | 230 | obróbka/dodatek: NaOH 4% 24h | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2004) | 140 | obróbka/dodatek: NaOH 4% 72h | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2004) | 210 | obróbka/dodatek: 1,5% Ca(OH)2 + 2%Na2CO3 24 h. | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2004) | 170 | obróbka/dodatek: 1,5% Ca(OH)2 + 2%Na2CO3 72 h. | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2004) | 240 | obróbka/dodatek: 3% Ca(OH)2 + 4%Na2CO3 24 h. | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2004) | 270 | obróbka/dodatek: 3% Ca(OH)2 + 4%Na2CO3 72 h. | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2004) | 200 | obróbka/dodatek: 10% PAA 24h | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2004) | 230 | obróbka/dodatek: 10% PAA 72h | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2004) | 250 | obróbka/dodatek: 20% PAA 24h | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2004) | 230 | obróbka/dodatek: 20% PAA 72h | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2005) | 280 | obróbka/dodatek: Formic acid (80% v/v) applied in ratio 0,5 %v/w | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2005) | 280 | obróbka/dodatek: Formic acid (80% v/v) applied in ratio 0,5 %v/w | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2005) | 310 | obróbka/dodatek: Formic acid (80% v/v) applied in ratio 0,5 %v/w | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2005) | 280 | obróbka/dodatek: Formic acid (80% v/v) applied in ratio 0,5 %v/w | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2005) | 240 | obróbka/dodatek: Enzyme mix (1% v/v two xylanases and two cellulases from Trichoderma reesei) applied in a ratio 0,01% v/w | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2005) | 240 | obróbka/dodatek: Enzyme mix (1% v/v two xylanases and two cellulases from Trichoderma reesei) applied in a ratio 0,01% v/w | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2005) | 260 | obróbka/dodatek: Enzyme mix (1% v/v two xylanases and two cellulases from Trichoderma reesei) applied in a ratio 0,01% v/w | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2005) | 240 | obróbka/dodatek: Enzyme mix (1% v/v two xylanases and two cellulases from Trichoderma reesei) applied in a ratio 0,01% v/w | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2005) | 170 | obróbka/dodatek: Lactic Acid Bacteria (60% Lactobacillus rhamsonus and 40% Propionibacterium freudenreichii spp. Shermanii) diluted to 0,7 g/l and applied in ratio 0,5% v/w | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2005) | 240 | obróbka/dodatek: Lactic Acid Bacteria (60% Lactobacillus rhamsonus and 40% Propionibacterium freudenreichii spp. Shermanii) diluted to 0,7 g/l and applied in ratio 0,5% v/w | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2005) | 240 | obróbka/dodatek: Lactic Acid Bacteria (60% Lactobacillus rhamsonus and 40% Propionibacterium freudenreichii spp. Shermanii) diluted to 0,7 g/l and applied in ratio 0,5% v/w | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2005) | 240 | obróbka/dodatek: Lactic Acid Bacteria (60% Lactobacillus rhamsonus and 40% Propionibacterium freudenreichii spp. Shermanii) diluted to 0,7 g/l and applied in ratio 0,5% v/w | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2005) | 270 | obróbka/dodatek: Mixed culture (Supernatant of centrifugated digested sludge from same digester as innoculum) applied in ratio 25% (v/w) | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2005) | 230 | obróbka/dodatek: Mixed culture (Supernatant of centrifugated digested sludge from same digester as innoculum) applied in ratio 25% (v/w) | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2005) | 230 | obróbka/dodatek: Mixed culture (Supernatant of centrifugated digested sludge from same digester as innoculum) applied in ratio 25% (v/w) | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
| Lehtomaki (2005) | 240 | obróbka/dodatek: Mixed culture (Supernatant of centrifugated digested sludge from same digester as innoculum) applied in ratio 25% (v/w) | (oryg.: „Grass hay (75% thymothy 25% meadow fescue)”) |
Bibliografia
- Lehtomaki, A. Ronkainen, O.M. Rintala, J.A. (2005). Developing storage methods for optimised methane production from energy crops in northern conditions. ADSW 2005 Conference Proceedings Vol 1. 101-108.
- Lehtomaki, A. Viinikainen, T.A. Rintala, J.A (2006). Screening boreal energy crops and crop residues for methane biofuel production. Submitted to Biomass and Bioenergy.
- Lehtomaki, A. Viinikainen, T.A. Ronkainen, O.M. Alen, R. Rintala, J.A. (2004). Effect of pretreatments on methane production potential of energy crops and crop residues. Proceedings Anaerobic Digestion Conference 1016-1021.
- Kaiser, F.L. (2007). Einfluss der stofflichen Zusammensetzung auf die Verdaulichkeit nachwachsender Rohstoffe beim anaeroben Abbau in Biogasreaktoren. Dissertation, Technische Universität München, Wissenschaftszentrum Weihenstephan. https://mediatum.ub.tum.de/631394 źródło
- Lallement, A.; Peyrelasse, C.; Lagnet, C.; Barakat, A.; Schraauwers, B.; Maunas, S.; Monlau, F. (2023). A Detailed Database of the Chemical Properties and Methane Potential of Biomasses Covering a Large Range of Common Agricultural Biogas Plant Feedstocks. Waste 1(1), 195–227. DOI: 10.3390/waste1010014 DOI
- Luna-delRisco, M.; Normak, A.; Orupõld, K. (2011). Biochemical methane potential of different organic wastes and energy crops from Estonia. Agronomy Research 9(1–2), 331–342. https://www.semanticscholar.org/paper/25cf2d7bba4758136830a9a02caf3ecd997173bb źródło
- Dubrovskis, V.; Plume, I.; Straume, I. (2018). Investigations of biogas production potential from grass hay pellets. Engineering for Rural Development. DOI: 10.22616/erdev2018.17.n413 DOI
Wszystkie źródła serwisu: bibliografia.



