Taksonomia UE: Komisja przyjęła kryteria dla gospodarki o obiegu zamkniętym, wody i ochrony środowiska

Komisja Europejska przyjęła 27 czerwca 2023 r. pakiet aktów delegowanych uzupełniających taksonomię zrównoważonych inwestycji. Nowy akt określa kryteria kwalifikacji dla czterech pozostałych celów środowiskowych: zrównoważonego wykorzystania i ochrony zasobów wodnych i morskich, przejścia na gospodarkę o obiegu zamkniętym, zapobiegania zanieczyszczeniom oraz ochrony i odbudowy bioróżnorodności. Wraz z nim przedstawiono zmiany do aktu klimatycznego, który obowiązuje od stycznia 2022 r. i obejmuje m.in. produkcję biogazu oraz fermentację bioodpadów.

Co się zmienia

Taksonomia opiera się na sześciu celach środowiskowych. Dotychczas działalności oceniano głównie pod kątem łagodzenia zmian klimatu i adaptacji. Nowy akt otwiera możliwość klasyfikowania działalności również ze względu na wkład w pozostałe cztery cele. Dla każdej działalności ustalono kryteria istotnego wkładu i zasadę „nie czyń poważnych szkód” wobec innych celów.

W kontekście gospodarki odpadami nowe kryteria dotyczą m.in. selektywnej zbiórki, sortowania i recyklingu oraz zagospodarowania bioodpadów. Dla branży oznacza to, że instalacje fermentacji bioodpadów i produkcji nawozów organicznych mogą w przyszłości korzystać z dwóch ścieżek kwalifikacji – klimatycznej oraz związanej z obiegiem zamkniętym.

Znaczenie dla branży w Polsce

Dla instalacji biogazowych i kompostowni, szczególnie tych finansowanych przez banki i fundusze raportujące zgodność z taksonomią, zmiany te tworzą nowe wymagania dokumentacyjne. Instytucje będą pytać o sposób zagospodarowania pofermentu, ochronę wód powierzchniowych i gruntowych oraz o jakość surowców.

Z perspektywy gmin i przedsiębiorstw gospodarki odpadami kryteria dotyczące selektywnej zbiórki i recyklingu mogą wzmocnić argumenty za inwestycjami w instalacje przetwarzania bioodpadów, w tym biogazownie. Aktualne przepisy krajowe (obowiązek selektywnej zbiórki bioodpadów) idą w tym samym kierunku.

Na co zwrócić uwagę

Operatorzy powinni przeanalizować, które z ich działalności mogą kwalifikować się do taksonomii, i zbierać dane potrzebne do wykazania zgodności: ilość i rodzaj przyjmowanych odpadów, sposób ich przetwarzania, parametry jakości produktów (kompost, poferment) i wpływ na wody.

Jak banki wykorzystują taksonomię

Instytucje finansowe stosują taksonomię jako narzędzie klasyfikacji portfela: wskaźniki zgodności z taksonomią wchodzą do raportów, a część banków oferuje preferencyjne warunki dla projektów zgodnych. Dla biogazowni oznacza to korzyść w pozyskiwaniu kapitału, o ile potrafią udokumentować, że spełniają kryteria. Dlatego warto zbierać dane o surowcach, emisjach, ochronie wód i zagospodarowaniu pofermentu już na etapie projektu.

Co dalej

Akt delegowany przechodzi czteromiesięczny przegląd Parlamentu i Rady. Spółki raportujące będą stosować nowe kryteria w kolejnych okresach sprawozdawczych. Dla branży biogazowej ważne będzie śledzenie finalnych brzmień kryteriów dla bioodpadów i gospodarki odpadami.