USA: ostateczne przepisy do ulgi 45V na czysty wodór — próg 4 kg CO₂e/kg H₂ i trzy filary

Departament Skarbu USA i IRS wydały 3 stycznia 2025 r. ostateczne przepisy do ulgi podatkowej 45V na produkcję czystego wodoru, opublikowane w Federal Register 10 stycznia 2025 r. Kwalifikowany wodór musi pochodzić z procesu o emisjach cyklu życia nie większych niż 4 kg CO₂e na kilogram H₂, a najwyższa stawka 3 USD/kg dotyczy wodoru o emisjach poniżej 0,45 kg CO₂e/kg H₂.

Struktura ulgi

Ulga 45V, wprowadzona ustawą Inflation Reduction Act, jest uzależniona od intensywności emisji. Pełna stawka obowiązuje wyłącznie dla producentów, którzy spełniają dodatkowo wymogi dotyczące wynagrodzeń i praktyk (prevailing wage and apprenticeship). Im wyższe emisje cyklu życia, tym niższa stawka kredytu na kilogram wodoru.

Trzy filary dla energii z sieci

Najbardziej dyskutowane zagadnienie dotyczyło elektrolizy zasilanej z sieci. Przepisy zachowały zasadę trzech filarów: dodatkowość (energia z nowych źródeł), powiązanie czasowe i geograficzne (deliverability). Branża domagała się łagodzenia reguł, a organizacje klimatyczne – ich utrzymania, aby wodór nie zwiększał emisji sieci.

Elastyczności w wersji końcowej

Według komentarzy kancelarii (Orrick, King & Spalding) w ostatecznej wersji dodano trzy ścieżki spełnienia warunku dodatkowości: energia z instalacji z wychwytem i składowaniem CO₂ (CCS) uruchomionej nie wcześniej niż 36 miesięcy przed zakładem wodorowym, energia z kwalifikowanych elektrowni jądrowych oraz czysta energia z istniejących instalacji w stanach o kwalifikujących się standardach (Kalifornia i Waszyngton). Powiązanie czasowe: wymóg rozliczania godzinowego dla certyfikatów energii (EAC) przesunięto z 2028 na 2030 r., a do tego czasu dopuszczono rozliczanie roczne (Orrick).

Termin budowy

W ustawie z IRA w wersji obowiązującej w styczniu 2025 r. (i powtórzonej w ostatecznych przepisach) instalacja musiała rozpocząć budowę przed 1 stycznia 2033 r.; ustawa z lipca 2025 r. skróciła ten termin do 1 stycznia 2028 r.

Znaczenie dla biogazu i wodoru z biomasy

Metodyka cyklu życia (model GREET) obejmuje także wodór z biometanu i biomasy. Nisko emisyjny biometan używany do reformingu może zmniejszać intensywność węglową wodoru, dlatego producenci RNG obserwują ten przepis jako potencjalne źródło popytu na gaz odnawialny.

Co to oznacza dla Polski i Europy

Unijne akty delegowane RED II/III definiują „odnawialny wodór niebiologicznego pochodzenia” (RFNBO) z podobnymi filarami: dodatkowością, korelacją czasową i geograficzną. Porównanie obu systemów pokazuje, że USA i UE zmierzają do podobnych standardów, lecz różnią się instrumentem: ulga podatkowa w USA, obowiązki rynkowe w UE.