KE zatwierdziła duński program wsparcia gazów odnawialnych za 1,7 mld euro

Komisja Europejska zatwierdziła 18 grudnia 2024 r., zgodnie z unijnymi zasadami pomocy państwa, duński program wsparcia dla producentów uszlachetnionego biogazu (biometanu) i e-metanu o szacowanej wartości 1,7 mld euro (ok. 13 mld DKK). Duńczycy, którzy już wcześniej mieli w sieci gazowej bardzo duży udział biogazu, szukają modelu kolejnej fazy wzrostu bez zależności od dawnych taryf.

Jak zbudowany jest program

Wsparcie dotyczy nowych instalacji i rozbudowy istniejących. Pomoc ma formę premii za gigadżul wyprodukowanego gazu odnawialnego, płaconej ponad cenę rynkową gazu ziemnego przez 20 lat. Beneficjentów wybiera się w przetargach, w których oferenci licytują wysokość premii potrzebnej, by projekt był bankowalny. Według komunikatu planowane są pięć rund przetargowych w latach 2024–2030. Biogazownie mają przyłączyć się do sieci w ciągu trzech lat od przyznania pomocy. Premia nie została podana liczbowo.

Warunki środowiskowe są jasne: biogazownie muszą spełniać kryteria zrównoważonego rozwoju i redukcji emisji GHG z dyrektywy o OZE (RED III), a instalacje e-metanu – kryteria dla paliw odnawialnych pochodzenia niebiologicznego (RFNBO) z aktów delegowanych o wodorze. Dania oczekuje produkcji ok. 7,9 PJ gazu odnawialnego rocznie i ograniczenia emisji o ok. 450 tys. ton CO₂ rocznie od 2033 r.

Dlaczego to ważne

Przetarg na wysokość premii to rozwiązanie z pogranicza aukcji i kontraktu różnicowego: państwo płaci tylko tyle, ile wynika z konkurencji, a producent otrzymuje przewidywalny przychód. Dla Komisji istotne jest, że schemat zawiera mechanizmy przeciwdziałające nadmiernej rekompensacie. Połączenie biogazu i e-metanu w jednym programie sygnalizuje, że biogenic CO₂ z uszlachetniania może być surowcem dla syntezy metanu z wodoru.

Znaczenie dla branży w Polsce

Polska pracuje nad aukcjami z kontraktami różnicowymi dla biometanu powyżej 1 MW. Duński przykład pokazuje kilka rozwiązań, które mogą być punktem odniesienia: rundy przetargowe rozłożone w czasie (zamiast jednorazowego naboru), wymóg przyłączenia do sieci w określonym terminie (ogranicza „zamrażanie” mocy) oraz powiązanie z kryteriami RED III. Polscy inwestorzy powinni zwrócić uwagę na termin: wymóg trzech lat od przyznania pomocy jest dość krótki jak na polskie warunki przyłączeniowe.

Co dalej

Pierwsze rundy przetargowe w Danii miały zdecydować, jaka premia jest potrzebna do rozwoju. W polskim kontekście dla organizatorów aukcji i URE istotne będzie ustalenie cen referencyjnych w trzech przedziałach mocy, tak by sztywność ceny nie blokowała projektów.