NCBR wesprze produkcję biometanu z odpadów: konkurs „Innowacyjna biogazownia”

Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBR) realizuje w ramach programu Inteligentny Rozwój dwie inicjatywy w formule zamówień przedkomercyjnych (PCP): „Innowacyjna biogazownia” i „Oczyszczalnia przyszłości”. Jak poinformowano 31 grudnia 2021 r., pierwsza z nich ma doprowadzić do powstania zautomatyzowanej technologii produkcji biometanu z odpadów, którą można wtłaczać do sieci gazowej lub sprężać na potrzeby transportu.

Na czym polega zamówienie przedkomercyjne

W modelu PCP NCBR występuje jako zamawiający: definiuje problem do rozwiązania, ogłasza konkurs i finansuje etapy badań oraz prac rozwojowych, a następnie ocenia powstałe prototypy. W ten sposób tworzy się rynek dla nowych produktów, zanim będą one dostępne komercyjnie. Konkursy obejmują również inne obszary, takie jak magazynowanie energii, ciepłownictwo i budownictwo energooszczędne.

Dwie inicjatywy

• Innowacyjna biogazownia – automatyczna instalacja produkująca biometan, którego odbiorcami mogą być sieć gazowa lub stacje tankowania;
• Oczyszczalnia przyszłości – rozwiązania w zakresie ponownego wykorzystania wody, odzysku składników odżywczych, usuwania mikrozanieczyszczeń, odzysku energii i gospodarki osadami ściekowymi.

Kwot budżetu w komunikacie nie podano.

Kontekst liczbowy

Uzasadnienie programów opiera się na kilku danych. Polska zużywa ponad 21 mld m³ gazu ziemnego rocznie, z czego około 18 mld m³ jest importowane. Naukowcy z Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu szacowali, że z odpadów przemysłu rolno-spożywczego można uzyskać metan o równoważniku niemal 8 mld m³ rocznie. W zakresie osadów ściekowych dane GUS wskazują wzrost z 447 tys. ton suchej masy sprzed piętnastu lat do 583,1 tys. ton w 2018 r.

Znaczenie dla technologii biogazowej

Dla branży ważne jest to, że finansowane są prace nad automatyzacją i skalowalnością instalacji biometanowych. W polskich warunkach, gdzie dominują małe instalacje rolnicze, uproszczona, powtarzalna technologia mogłaby obniżyć koszty. Z kolei „Oczyszczalnia przyszłości” dotyczy osadów, które są ważnym, a często niedocenianym źródłem biogazu w miastach.

Co dalej

Wyniki programów będą znane po zakończeniu kolejnych etapów prototypowania. Dla wykonawców – firm technologicznych i instytutów – to szansa na rozwój produktów, a dla gmin i przedsiębiorstw wodociągowych – na dostęp do rozwiązań sprawdzonych w warunkach pilotażowych.

Znaczenie dla oczyszczalni ścieków

Oczyszczalnie ścieków wytwarzają biogaz z fermentacji osadów, który często jest wykorzystywany do kogeneracji na potrzeby własne. Rosnące ilości osadów i zaostrzane przepisy dotyczące ich zagospodarowania zwiększają zainteresowanie odzyskiem energii i składników odżywczych, takich jak fosfor. Program „Oczyszczalnia przyszłości” ma wspierać rozwiązania łączące te cele z oszczędnością wody i energii.

Dlaczego zamówienia przedkomercyjne

Formuła PCP pozwala ograniczyć ryzyko dla zamawiającego i dla wykonawców: dofinansowanie obejmuje kolejne etapy rozwoju, a do dalszych etapów przechodzą tylko najlepsze rozwiązania. Dzięki temu na rynku mogą pojawić się nowe technologie szybciej niż przy tradycyjnych konkursach badawczych.