Pakiet gazowo-wodorowy: Rada przyjęła stanowisko, Parlament zajął je w marcu. Co z biometanem?

Rada UE uzgodniła 28 marca 2023 r. podejście ogólne do pakietu aktów dotyczących rynków gazu odnawialnego, gazu ziemnego i wodoru, a Parlament Europejski przyjął swoje stanowisko 15 marca. Pakiet obejmuje przekształcenie dyrektywy i rozporządzenia o wewnętrznym rynku gazu i ma przygotować system gazowy UE do transformacji: ułatwić wprowadzanie gazów odnawialnych i niskoemisyjnych oraz stworzyć ramy dla wodoru. Rada wydłużyła okres przejściowy, w którym zasady rynku wodoru mogą być łagodniejsze, do końca 2035 r.

Co się zmienia

Projekt Komisji z grudnia 2021 r. zakłada wiele zmian, szczególnie istotnych dla biometanu:

• ułatwienia w przyłączaniu instalacji produkujących gaz odnawialny do sieci,
• możliwość obniżek taryf przesyłowych dla gazów odnawialnych i niskoemisyjnych wprowadzanych do systemu,
• wspólne zasady certyfikacji gazów niskoemisyjnych oraz rozszerzenie systemu gwarancji pochodzenia,
• planowanie sieci uwzględniające gazy odnawialne i wodór,
• zasady funkcjonowania sieci wodorowych, w tym operatorów i rozdziału działalności.

Parlament i Rada różnią się w szczegółach: poziomie ochrony odbiorców, okresach przejściowych, regułach dotyczących mieszania wodoru w sieci i zasadach certyfikacji. W kontekście biometanu najważniejsze są zapisy ułatwiające przyłączanie i obniżające koszty dostępu do sieci.

Znaczenie dla branży w Polsce

Dla polskiej branży biogazowej pakiet jest kluczowy, bo wyznaczy ramy dla biometanu w systemie gazowym. Kraj nie ma jeszcze pełnych przepisów krajowych, więc unijne wymogi dotyczące przyłączania i taryf mogą być wzorcem dla polskich regulacji. Z kolei operatorzy sieci, w tym GAZ-SYSTEM i operatorzy dystrybucyjni, będą musieli uwzględnić gazy odnawialne w planowaniu rozwoju sieci.

Warto pamiętać o roli wodoru: wprowadzanie go do sieci w mieszaninie z gazem ziemnym wpływa na parametry jakościowe gazu, w tym biometanu, oraz na urządzenia odbiorców. Ustalenie wspólnych zasad dla granicznych parametrów gazu ma duże znaczenie dla planowania inwestycji.

Co ważne dla producentów biometanu

W praktyce producent biometanu patrzy na trzy rzeczy: czy operator sieci ma obowiązek przyłączenia na jasnych zasadach, jak liczone są opłaty za wprowadzenie gazu do sieci oraz jak zostanie uznany certyfikat potwierdzający odnawialny charakter gazu. Każdy z tych elementów wpływa na rentowność. Z perspektywy sieci ważne są standardy jakości gazu i możliwość odbioru biometanu w okresach niskiego zapotrzebowania, na przykład latem, gdy zużycie gazu spada.

Co dalej

Po zajęciu stanowisk obu instytucji rozpoczną się negocjacje trójstronne. Strony muszą uzgodnić zasady dla wodoru, taryf i certyfikacji gazów niskoemisyjnych. Branża biogazowa będzie zabiegać o zapisy gwarantujące niedyskryminacyjny dostęp do sieci i opłaty zachęcające do wprowadzania gazu odnawialnego.