Rada i Parlament uzgodniły cel 90% na 2040 r. i opóźnienie ETS2 do 2028 r.

Rada UE i Parlament Europejski uzgodniły 10 grudnia 2025 r. zmianę unijnego prawa klimatycznego. Porozumienie wprowadza wiążący cel redukcji emisji gazów cieplarnianych o 90% do 2040 r. w porównaniu z 1990 r., przesuwa start systemu handlu uprawnieniami ETS2 dla budynków i transportu drogowego o rok, do 2028 r., i dopuszcza zaliczanie do celu międzynarodowych kredytów węglowych. Zamyka to proces zapoczątkowany w lutym 2024 r. rekomendacją Komisji i wnioskiem legislacyjnym z lipca 2025 r.

Najważniejsze elementy

• Cel 90% – uzupełnia istniejące zobowiązania: co najmniej 55% redukcji do 2030 r. i neutralność klimatyczna do 2050 r.
• Kredyty międzynarodowe – część redukcji może być osiągnięta finansowaniem działań poza UE. Eksperci cytowani w mediach oceniali, że rozwadnia to cel.
• Klauzula rewizyjna – na wniosek Polski: jeśli gospodarce UE zagraża osłabienie lub energia jest bardzo droga, Komisja może zaproponować korektę celu.
• ETS2 – start przesunięty z 2027 na 2028 r.; dyrektywa ma przejść głębszą rewizję.

W trakcie rozmów cel poparło 21 państw reprezentujących 82% ludności UE. Przeciw głosowały Polska, Węgry, Słowacja i Czechy, a od głosu wstrzymały się Belgia i Bułgaria. Polski rząd przedstawiał przesunięcie ETS2 jako sukces („wybicie zębów” systemowi), choć część komentatorów oceniała, że jest to zwycięstwo częściowe.

Znaczenie dla biogazu i biometanu

Cel 2040 r. nie przesądza o krajowych systemach wsparcia, ale kształtuje otoczenie: cenę uprawnień w ETS i ETS2, kierunek polityki przemysłowej i pozycję paliw odnawialnych. Opóźnienie ETS2 oznacza, że sygnał cenowy dla paliw w ogrzewnictwie i transporcie pojawi się później, co osłabia w krótkim terminie przewagę biometanu nad gazem ziemnym. Z drugiej strony sektor bioenergii oczekuje, że w kolejnych aktach prawnych (np. przeglądzie ETS i rozporządzeń sektorowych) uwzględniona zostanie rola gazów odnawialnych oraz emisji metanu z rolnictwa i odpadów.

Europejskie Stowarzyszenie Biogazu od początku domagało się dedykowanego celu dla biogazów, co nie znalazło odzwierciedlenia w tekście porozumienia.

Znaczenie dla branży w Polsce

W Polsce ETS2 był jednym z najbardziej kontrowersyjnych elementów polityki klimatycznej, bo mógł podnieść koszty ogrzewania gazem i paliwami transportowymi. Przesunięcie o rok daje czas na przygotowanie mechanizmów osłonowych i na rozwój lokalnych źródeł, takich jak biometan i ciepło z biogazu. Dla inwestorów biometanowych oznacza to, że w modelu finansowym nie należy zakładać szybkiego wzrostu cen gazu w ogrzewnictwie z powodu ETS2.

Na co zwrócić uwagę

Porozumienie wymaga jeszcze formalnego przyjęcia aktu przez Radę i Parlament oraz publikacji. Kluczowe będą szczegóły dotyczące kredytów międzynarodowych, harmonogramu przeglądu ETS2 i wytycznych o rolnictwie. Źródła nie podają odrębnej daty głosowania w Radzie i Parlamencie.