Rząd i branża podpisują list intencyjny w sprawie rozwoju biogazu i biometanu

Minister klimatu Michał Kurtyka i przedstawiciele branży biogazowej, transportu, przesyłu i nauki podpisali 13 października 2020 r. list intencyjny o ustanowieniu partnerstwa na rzecz rozwoju sektora biogazu i biometanu. Był to pierwszy formalny krok rządu w stronę wspólnych ustaleń z branżą. Inicjatorem był pełnomocnik rządu ds. odnawialnych źródeł energii Ireneusz Zyska.

Co zawiera list

Dokument ma charakter deklaratywny. Strony zobowiązały się do wspólnego wypracowania, podpisania i wdrożenia porozumienia o współpracy, które ma określić działania na rzecz rozwoju rynku biogazu i biometanu w Polsce. Wśród celów wymieniono:

• dywersyfikację źródeł energii i poprawę bezpieczeństwa energetycznego;
• realizację unijnych celów energetyczno-klimatycznych i poprawę jakości powietrza;
• opracowanie nowych mechanizmów wsparcia specyficznych dla biometanu;
• przedłużenie istniejących systemów wsparcia dla biogazu.

Rząd oszacował krajowy potencjał biogazu, w tym rolniczego, na prawie 8 mld m³ rocznie. Dla porównania zużycie gazu w Polsce wynosiło wówczas około 18–19 mld m³ rocznie.

Kto podpisał

Według relacji prasowych do sygnatariuszy należały m.in. PGNiG i Polski Fundusz Rozwoju. PFR posiadał wówczas siedem instalacji biogazowych. Prezes PGNiG Jerzy Kwieciński przekonywał, że w ciągu około dziesięciu lat spółka mogłaby wytwarzać ok. 4 mld m³ biometanu, co odpowiadałoby jednej piątej krajowego zapotrzebowania i wymagałoby 1500–2000 biometanowni. Pierwsza instalacja wtłaczająca gaz do sieci dystrybucyjnej miała według deklaracji ruszyć na przełomie 2020 i 2021 r.

Zapowiedzi regulacyjne

Resort potwierdził plany przedłużenia systemów wsparcia dla producentów energii z biogazu: aukcyjnego oraz taryf i premii gwarantowanych (FIT/FIP). Równolegle pracował nad przepisami dotyczącymi samego biometanu. Zakładano, że porozumienie stanie się platformą współpracy rządu, inwestorów, operatorów sieci i nauki.

Znaczenie dla rynku

Dla branży list był sygnałem, że biogaz i biometan wchodzą do agendy rządowej, a nie tylko do dyskusji sektorowej. Pozostawało jednak pytanie o konkretne narzędzia: bez ustawowej definicji biometanu, bez systemu wsparcia dla produkcji i bez uproszczonych procedur przyłączeniowych inwestycje pozostawały trudne do uzasadnienia.

Co dalej

Zgodnie z deklaracją strony miały pracować w grupach roboczych nad porozumieniem. Realne efekty zależały od tempa prac legislacyjnych w Ministerstwie Klimatu i od stanowiska innych resortów, w tym rolnictwa, finansów i aktywów państwowych.

Dlaczego list intencyjny, a nie ustawa

Porozumienia sektorowe to w Polsce narzędzie polityki przemysłowej, w którym rząd i branża uzgadniają wspólne cele, zobowiązania i podział zadań, bez nakładania obowiązków prawnych. Pozwalają szybko zebrać opinie interesariuszy, ale ich skuteczność zależy od późniejszych decyzji legislacyjnych. W przypadku biogazu istotne jest również zaangażowanie nauki, która ma dostarczyć danych o potencjale surowcowym i technologiach, oraz operatorów sieci, bez których wtłaczanie biometanu nie jest możliwe.