Prawo energetyczne po nowelizacji: przyłączanie biogazowni z magazynem biogazu i rezerwowa sprzedaż gazu

Ustawa z 28 lipca 2023 r. o zmianie ustawy – Prawo energetyczne oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2023 poz. 1681), opublikowana 23 sierpnia 2023 r., weszła w życie 7 września 2023 r. Jest to szeroka nowelizacja wdrażająca unijne regulacje dotyczące rynku energii. Zawiera jednak także przepisy ważne dla biogazowni: zasady przyłączania instalacji z magazynem biogazu oraz definicje biogazu, biogazu rolniczego i biometanu w kontekście przyłączeń i wspólnot energetycznych.

Co się zmienia

Dla biogazowni kluczowe są trzy grupy zmian:

• Biogazownie z magazynem biogazu: jeżeli umowa przyłączeniowa ogranicza moc, musi umożliwiać wprowadzanie energii do sieci przez co najmniej 12 godzin na dobę bez rekompensaty,
• Wnioski o przyłączenie: wniosek dla instalacji biogazu, biogazu rolniczego i biometanu o napięciu poniżej 110 kV może zawierać zobowiązanie do bezwarunkowych ograniczeń mocy; operator nadal bada możliwości techniczne i ekonomiczne,
• Wspólnoty energetyczne: obywatelskie wspólnoty energii mogą zajmować się wytwarzaniem, magazynowaniem lub sprzedażą biogazu, biogazu rolniczego, biomasy i biometanu.

W sektorze gazu nowelizacja wprowadza sprzedaż rezerwową: odbiorca wskazuje w umowie sprzedawcę rezerwowego, a gdy dostawca przestanie sprzedawać, operator zawiera umowę rezerwową; zmiana sprzedawcy musi być umożliwiona w ciągu 21 dni. Umowy przesyłowe mają opierać się na wzorcu publikowanym przez operatorów. W elektroenergetyce pojawiają się agregacja, usługi elastyczności i umowy z ceną dynamiczną dla dużych sprzedawców.

Znaczenie dla branży w Polsce

Biogazownie rolnicze mają magazyny biogazu, które pozwalają przesuwać produkcję energii na godziny szczytu. Nowe przepisy gwarantują, że ograniczenia mocy przyłączeniowej nie mogą pozbawić instalacji możliwości pracy przez co najmniej 12 godzin dziennie, co chroni model biznesowy elastycznej produkcji. Jednocześnie operator może prosić o bezwarunkowe ograniczenia w zamian za szybsze przyłączenie – to kompromis, który pozwala unikać kosztów rozbudowy sieci.

Uregulowanie roli wspólnot energetycznych w zakresie biometanu otwiera drogę do lokalnych projektów gazowych współtworzonych z gminami, rolnikami i odbiorcami.

Na co zwrócić uwagę

Przy negocjowaniu warunków przyłączenia należy dokładnie przeanalizować zapisy o ograniczeniach mocy i ich wpływ na harmonogram pracy instalacji. Warto też sprawdzić, czy planowana instalacja może przystąpić do wspólnoty energetycznej.

Dlaczego 12 godzin ma znaczenie

Biogazownia z magazynem biogazu może produkować energię elektryczną elastycznie, w godzinach o wyższych cenach. Gwarancja co najmniej 12 godzin dziennie bez rekompensaty chroni ten model przed nadmiernymi ograniczeniami operatora. Jednocześnie operator zyskuje narzędzie do szybszego przyłączania źródeł tam, gdzie sieć jest obciążona, co skraca kolejki inwestycji.

Dla projektantów instalacji wniosek jest praktyczny: pojemność magazynu biogazu i moc agregatu należy dobierać z uwzględnieniem możliwych ograniczeń przyłączeniowych, a nie tylko maksymalnej produkcji.

Co dalej

Operatorzy sieci będą dostosowywać instrukcje i wzory umów. Branża biogazowa powinna monitorować praktykę stosowania nowych przepisów oraz ewentualne rozporządzenia wykonawcze dotyczące przyłączeń.