Poferment i nawozyWydarzenie

Plan działania „Zero zanieczyszczeń”: cele dla azotu, odpadów i jakości powietrza do 2030 r.

Komunikat COM(2021) 400 łączy cele unijne dotyczące powietrza, wody, gleby i odpadów. Zakłada m.in. zmniejszenie strat składników odżywczych o 50 proc. i o połowę mniej resztkowych odpadów komunalnych do 2030 r.

Opublikowano 2 min czytaniaRedakcja Substraty.pl

Dłonie przesiewające jasną, gruzełkowatą glebę uprawną nad metalową skrzynką z próbką ziemi w ciepłym świetle.
Fot. U.S. Department of Agriculture Lance Cheung/Photojournalist/USDA/Lance Cheung / Wikimedia Commons, domena publiczna, plik źródłowy; zmiany: kadrowanie

Komisja Europejska przedstawiła 12 maja 2021 r. plan działania „W kierunku zerowego poziomu zanieczyszczeń powietrza, wody i gleby” (COM(2021) 400), który zbiera w jednym dokumencie cele dotyczące jakości powietrza, wody, gleby, hałasu i odpadów do 2030 r. Plan jest kolejnym elementem Europejskiego Zielonego Ładu i bezpośrednio łączy się z rolnictwem, nawozami i gospodarką odpadami.

Najważniejsze cele na 2030 r.

Plan zbiera cele, które częściowo wynikały z wcześniejszych strategii:

Obszar Cel do 2030 r.
Jakość powietrza −55 proc. liczby przedwczesnych zgonów spowodowanych pyłem PM2,5 względem 2005 r.
Składniki odżywcze −50 proc. strat składników odżywczych (azotu, fosforu)
Nawozy −20 proc. zużycia nawozów
Odpady −50 proc. resztkowych odpadów komunalnych
Tworzywa sztuczne −50 proc. śmieci z tworzyw na morzu, −30 proc. mikroplastiku uwalnianego do środowiska

Komisja zapowiedziała też system monitorowania postępów i narzędzia oceny skutków, które pozwolą sprawdzać, czy cele są osiągane.

Znaczenie dla pofermentu i biogazowni

Dla gospodarstw i biogazowni najważniejsze są wątki dotyczące azotu i amoniaku. Rolnictwo jest głównym źródłem amoniaku, który przyczynia się do powstawania pyłu zawieszonego i do eutrofizacji. Redukcja strat składników odżywczych wymaga lepszego zarządzania nawozami naturalnymi, w tym przechowywaniem i aplikacją gnojowicy, obornika i pofermentu. Fermentacja pozwala stabilizować materię organiczną i ograniczać emisje metanu, ale sama w sobie nie rozwiązuje problemu amoniaku – kluczowe są szczelne magazyny i techniki aplikacji, takie jak doglebowe wprowadzanie lub rozlewanie wężami wleczonymi.

Cel zmniejszenia o połowę resztkowych odpadów komunalnych zbliża plan do planu działania dla gospodarki obiegu zamkniętego: oznacza większy udział selektywnej zbiórki bioodpadów i ich przetwarzania w instalacjach biologicznych, w tym fermentacji.

Jak plan wpisuje się w legislację

Plan sam nie nakłada obowiązków, ale zapowiada przegląd istniejących przepisów, na przykład dyrektyw dotyczących jakości powietrza i emisji przemysłowych. Dla branży rolno-energetycznej ważne będzie, czy w nowych regulacjach pojawią się wymogi dla większych gospodarstw hodowlanych i czy będzie to powiązane z zachętami do inwestycji w technologie ograniczające emisje.

Co dalej

Realizacja planu zależy od wdrożenia konkretnych aktów prawnych i środków finansowych w ramach wspólnej polityki rolnej oraz funduszy spójności. Dla inwestorów w biogaz kluczowe jest to, czy standardy emisji amoniaku i wymagania dotyczące magazynowania pofermentu zostaną zaostrzone, a jeśli tak – w jakim harmonogramie.

Jak to się łączy z energią z biogazu

Biogazownie wytwarzają energię, ale też mogą być źródłem emisji amoniaku z pofermentu i metanu z nieszczelności. Plan zwiększa znaczenie dobrych praktyk: przykrywania zbiorników, szybkiej aplikacji doglebowej i monitorowania emisji. Instalacje, które wdrożą takie rozwiązania już teraz, będą lepiej przygotowane do przyszłych wymogów.

Źródła

  1. Komunikat COM(2021) 400 — plan działania „Zero zanieczyszczeń” (EUR-Lex)
  2. Komisja Europejska — plan działania Zero Pollution